จาวแก่งคอย มาแอ่วมากอย ลับแล

♣วันนี้ขึ้นหัวเรื่องเป็นคำเมือง จาวแก่งคอย มาเยี่ยมมากอย ลับแล  (จาวแก่งคอย = ชาวแก่งคอย มาแอ่ว มากอย=มาเที่ยว มาดู )ชาวอำเภอลับแลมีภาษาสำเนียงพูดเหมือนคนเชียงราย ตามตำนานเล่าว่าชาวลับแลอพยพมาจากเชียงแสน จังหวัดเชียงราย สำเนียงพูดคำเมืองจึงมีส่วนคล้ายชาวเชียงราย

 เมืองลับแล

♣วันที่  18 ตุลาคม 2555 ที่บ้านหัวดง ลับแล ได้มีโอกาสต้อนรับญาติครอบครัวของลูกสาวจากจังกวัดสระบุรี นำทีมโดยครอบครัวท่านรองผู้อำนวยการฝ่ายบริหารวิชาการ โรงเรียนสระบุรีวิทยาคม และติดตามด้วยครอบครัวคุณลุงผู้พันฯ และครอบครัวของลูกสาว ได้มาเยี่ยมบ้าน และพักผ่อนที่สวนห้วยผึ้งจันทน์ผา

 ถึงบ้านพักผ่อนก่อนขึ้นดอย

♣หลังจากมาถึงบ้านก็รับประทานอาหาร แล้วก็พักผ่อน บางท่านก็ต่อด้วยการร้องเพลงคาราโอเกะ ด้วยบรรยากาศของที่บ้านเอง  สังสรรค์กันพอสมควรก็แยกย้ายกันพักผ่อนเพื่อเตรียมตัวเข้าสวนในตอนเช้าของวันรุ่งขึ้น อาหารก็ทำง่าย ๆ มีลาบหมู หมูทอดกระเทียมพริกไทย น้ำพริกหนุ่มผักต้ม

 ครอบครัวลุงผู้พัน

♣อาหารเช้าก็ง่าย ๆ  ไข่กระทะ  ต้มจืดซี่โครงหมูผักกาดดอง หมูทอดกระเทียม หลังจากรับประทานอาหารเข้าแล้วก็เตรียมรถเข้าสวน โดยใช้รถจี๊ป และรถสองตอนของท่านรอง ผอ.ฯ ที่ไม่ไปก็ได้แก่ลูกสาวเพราะมีธุระต้องไปทำในเมืองกับแม่

 ขึ้นดอย

♣หลังจากไปถึงสวนแล้ว พักผ่อนเตรียมตัวกันพอสมควร น้องนิวน้องเล็กของคณะไม่ได้เอารองเท่าผ้าใบไป ก็เลยต้องหารองเท้ายางให้ใส่เมื่อเวลาขึ้นเขาจะได้ไม่ลื่น ทุกคนยินดีขึ้นไปชมสวนบนเขา ยกเว้นคุณนายท่านรอง ผอ.ฯ ขออาศาเก็บพริกขี้หนูรออยู่บ้านบนเนิน

เหนื่อยก็พัก

♣ทุกคนก็เดินไปถึงจุดกลางสวน และขึ้นเนินสูงสุด ก็ไปถึงจุดหมายกันทุกคน ตอนขากลับ ท่านรองฯ จะขอกลับทางเดิมเพื่อไปเก็บมะนาว ส่วนผมและครอบครัวคุณลุงผู้พันฯ เดินต่อไปและลงอีกทางหนึ่ง และแวะเก็บมะนาว ตัดกล้วยลงมาด้วย ส่วนท่านรองเมื่อมาถึงบ้านบนเนินก็จัดการเก็บมะละกอ น้องนิวและคุณพ่อ เก็บพริกไทยอ่อน ส้มโอ ก็ได้ผลไม้หลายอย่างพอสมควร  และผมได้ฝากกล้าพันธุ์ไม้ เป็นกล้าไผ่ กล้าทุเรียนหลง หลิน หมอนทอง ให้ไปทดลองปลูกที่สระบุรี และที่ขาดไม่ได้ในฤดูนี้ก็คือ ลางสาด ลองกอง ก็เลยฝากกลับไป 10 เข่ง

 ถึงแล้วจุดสูงสุดของสวน

♣กลับลงจากสวน แวะทานอาหารร้านของทอดลับแล ทานก๋วยเตี๋ยวและของทอดมี เต้าหู้ ยอกผักชุบแป้งทอด หน่อไม้ ข้าวโพด จิ้มกับน้ำจิ้ม ร้านนี้เป็นที่ขึ้นชื่อของชาวลับแล  กลับถึงบ้านพักผ่อนกันพอสมควร แม่บ้านผมก็พาทีมทั้งหมดไปดูตลาดลางสาดลองกองเทศบาลหัวดง และพาเลยไปเที่ยวน้ำตกแม่พูล ซึ่งอยู่เลยบ้านไป 5 กิโลเมตร อยู่ท่ามกลาง สวนทุเรียน ลางสาด

 มะละกอต้นที่ท่านรองฯ เก็บกลับบ้าน

♣เย็นพักผ่อนที่บ้าน ทำอาหารมื้อเย็นกันเอง อาหารที่ทุกคนถามถึงกันมาก ก็คือยำปลาดุกฟู  ผมก็เลยโชว์ฝีมือให้ชิม และยังทำปลานิลเผาเกลือ ส่วนคุณลุงผู้พันฯ ก็ทำปลากดผัดฉ่า ตอนแรกก็นึกว่าอาหารที่ทำมีมากคงทานกันไม่หมด แต่พอทานกันไป คุยกันไป ที่ดื่มก็ดื่มกันไป จนสุดสุดท้ายอาหารทุกอย่างหมด  

น้ำตกแม่พูล อำเภอลับแล

♣เช้าผมโชว์ฝีมือข้าวผัดมันกุ้ง ต้มจืดเต้าหู้หมูสับ และมีขนมปังปิ้ง ก็รับประทานกันตามมีตามเกิด ก่อนกลับก็ฝากของที่ระลึกเป็นดาบเหล็กน้ำพี้ขนาดจิ๋ว ให้ครอบครัวละ 1 ชุด (คนโบราณเขาบอกว่าให้ของมีคมไม่ได้ต้องซื้อ ทุกคนก็เลยให้คนละ 19 บาท) ก็ได้ของดีอุตรดิตถ์กลับไปบ้าน พร้อมทั้งกล้าไม้ ผลไม้จากสวนที่ไปเก็บเอง และลางสาด ลองกอง ก็ขอให้โชคดี โอกาสหน้าถ้ามีเวลาก็ขอเชิญอีกนะครับ....

 

 ปลาดุกย่าง เครื่องปรุงทำปลาดุกฟู

ยำปลาดุกฟู

ปลูกไผ่กันลม ได้หน่อ ได้ไม้ค้ำทุเรียน

การปลูกทุเรียนถึงเวลาติดลูก โดยเฉพาะทุเรียนพันธุ์หมอนทอง พอลูกโตชาวสวนก็ต้องหาที่ยึดกิ่งที่ติดลูก เพราะบางกิ่งติดลูกเป็น 10 ลูกก็มี พอลูกโตเต็มที่กิ่งก็จะหักทำให้เสียหาย วิธีแก้ปัญหาของชาวสวนก็จะใช้เชือกไนล่อน หรือเทปสำหรับรัดของยึดกิ่งที่ติดผลกับต้นหรือกิ่งที่โตกว่า แต่ถ้าจะให้ดีใช้ไม้ไผ่ค้ำกิ่งจะดีที่สุด

 ปลูกในรั้วเป็นแนวกันลม

สวนห้วยผึ้งจันทน์ผา เจ้าของเดิมได้ปลูกไผ่เลี้ยงไว้หลายกอ และเมื่อผมได้มาพัฒนาก็ได้ปลูกไผ่เพิ่มอีกหลายสายพันธุ์ เช่นไผ่อินโดหรือไผ่ตงลืมแล้ง  ไผ่กิมจู  ไผ่ปักกิ่ง  ซึ่งที่ใช้เป็นไม้ค้ำกิ่งทุเรียน หรือส้มโอ ลำไผ่ที่ใช้ค้ำดีที่สุดก็คือไผ่เลี้ยง เพราะลำยาว  ลำไม่โตมากนัก

ลักษณะใบและหน่อ ไผ่อินโด หรือไผ่ตงลืมแล้ง

♣ผลพลอยได้จากการปลูกไผ่ ก็คือการตัดหน่อ โดยเฉพาะไผ่อินโดหรือไผ่ตงลืมแล้งจะให้หน่อทั้งปี แต่พอเข้าฤดูฝนไผ่ทุกพันธุ์ก็จะออกหน่อเหมือนกันหมด จะช้าหน่อยก็เป็นไผ่เลี้ยง

ลักษณะใบและหน่อไผ่ปักกิ่ง

♣ที่สวนไผ่ที่ปลูกหน่อโตที่สุดเป็นไผ่กิมจู  แต่ที่ออกและให้ผลทั้งปีคือไผ่อินโดหรือไผ่ตงลืมแล้ง  ที่ลับแลมักจะแกงหน่อไม้เป็นลักษณะแกงพื้นเมือง คือใส่ใบย่านาง ใส่ปลาร้า หรือกะปิ ใส่เห็ดหูหนูที่ขึ้นเองธรรมชาติ (ชาวลับแลเรียนเห็ดหูหละ)ไผ่ตงลืมแล้งแกงได้รสชาติใกล้เคียงกับไผ่ป่า  

♣ไผ่กิมจู กับไผ่ปักกิ่ง ใช้เป็นไผ่สำหรับต้มจืดจะอร่อยมาก ไผ่ปักกิ่งเวลาหั่นต้มจืดต้องหั่นทางขวางให้เป็นแว่นกลมแผ่นบาง ๆ พอประมาณเหมือนวงล้อ เวลาต้มแล้วจะนิ่มเหนียวดีมาก  ส่วนไผ่เลี้ยง ชาวลับแลนิยมต้มจิ้มน้ำพริก ถ้าเป็นน้ำพริกน้ำปูแล้วจะอร่อยมากครับ   พันธุ์ไผ่..ผมซื้อมาจากสวนไผ่ที่อำเภอเก้าเลี้ยว จังหวัดนครสวรรค์ เฮียที่เป็นเจ้าของสวนบอกว่า ถ้าจะกินหน่อไม้ให้อร่อยให้ตัดหน่อก่อนพระอาทิตย์ขึ้น แล้วนำไปประกอบอาหารทันที  แต่ผมบอกญาติๆ ที่เอาไปบอกว่าตัดแล้วใส่ถุงพลาสติก พรมน้ำให้ชุ่มนิด ๆ รับรองกรอบอร่อยเหมือนตัดใหม่

 ลักษณะใบและหน่อไผ่กิมจู

♣นอกจากประโยชน์จะใช้เป็นไม้ค้ำยัน  หน่อตัดขายได้ อีกอย่างที่สวนจะปลูกไว้เป็นแนวกันลม ฉะนั้นเวลาลมพัดแรงก็จะช่วยได้บ้าง แต่ไม่ได้ 100 % เพราะลักษณะที่สวนเป็นเนินเขา ผลไม้ที่อยู่ใกล้ ๆ กอไผ่ก็จะไม่ถูกลมเสียหาย แต่ที่อยู่บนเนินไกลออกไปรับลมเต็มที่ ก็มีเสียหายบ้าง 

ลักษณะใบและหน่อไผ่เลี้ยง

♣ถ้ามาเที่ยวสวนห้วยผึ้งจันทน์ผา ช่วงทุเรียนออกนี้ ก็จะมีหน่อไม้ออกด้วย ส่วนใหญ่หน่อไม้ไม่ค่อยได้ขาย ตัดเอาไปแจกเพื่อนฝูง หรือเป็นของฝากแก่ญาติ ๆ ที่มาเที่ยวสวน  หรือถ้าท่านไปเที่ยวตรงฤดูก็จะได้รับหน่อไม้กลับไปด้วยครับ……….

ตัดฝากลูก ๆ ศิษย์เก่า ม.นเรศวร เมื่อครั้งมาเที่ยวสวน

ความเปลี่ยนแปลงในสวนทุเรียนลับแล...เมื่อฝนตก

♣หลังจากพายุฤดูร้อนพัดกระหน่ำชาวสวนลับแลบางรายก็ได้รับความเสียหาย ทั้งบ้านและสวน ที่บ้านผมเองก็ยังหาช่างมาซ่อมกระเบื่อไม่ได้ หลังจากนั้นมาฝนก็ตกในเขตอำเภอลับแลเรื่อยมา ทำให้ต้นไม้เริ่มเขียวขจี มองสบายตาขึ้น ส่วนผลไม้ โดยเฉพาะทุเรียนก็สุกเกือบจะทุกสวน ไม่ว่าจะเป็นหมอนทอง ชะนี หลงลับแล หลินลับแล ส่วนมะไฟเริ่มจะหมดแล้ว

สวนเริ่มเขียว

♣เมื่อฝนตก ชาวสวนก็จะเข้าสวนตัดทุเรียน และก็ดูแลใส่ปุ๋ยต้นทุเรียนที่ยังเล็กอยู่ การไปอยู่สวน บางสวนก็มีบ้านหลังเล็ก ๆ สำหรับหลบฝน หลบแดด ยิ่งวันไหนฝนตก ในสวนก็จะเต็มไปด้วยยุง ที่มีเป็นจำนวนมากในระยะนี้  ชาวสวนก็จะมีการป้องกันตนเองโดยการก่อไฟ บางคนก็ก่อไฟบนพื้นดิน บางคนก็ก่อในเตาอั้งโล่โดยวางเตาไว้ในกะละมังที่เก่าหรือเป็นเตาที่มีที่ยื่นตรงหน้าเตาออกมารับฟืน ป้องกันไม้ฟืนหล่นลงบนพื้น  

ก่อไฟในเตาอั้งโล่ ป้องกันยุง

 ♣ส่วนฟืนที่ใช้ก็เป็นกิ่งของไม้ผลต่าง ๆ ที่ตัดแต่ง หรือหัก นั่นและครับ และถ้าจะให้ยุงไม่มาใกล้จริง ๆ ก็ใส่ต้นตะไคร้หอมเผาไปด้วย รับรองยุงไม่มาใกล้เลยละครับ ส่วนที่สวนห้วยผึ้ง เมื่อก่อนก็ก่อไฟในเตา แต่ปัจจุบันนี้ผมได้ปรับปรุงศาลาไม้ไผ่ซึ่งหลังคาผุ โดยทำเป็นศาลาถาวร

ศาลาปรับปรุงใหม่แทนศาลาไม้ไผ่

เดี๋ยวนี้ก็ไม่เอาเตามาก่อไฟแล้ว ได้ทำเป็นก้อนเส้าแล้วนำฟืนมาก่อปกติ แต่ใช้ความร้อนของไฟฟืนต้มน้ำร้อนในกาไปด้วย เวลาจะทานกาแฟก็เทเอาจากกาน้ำร้อนได้เลย หรือจะทานน้ำชาก็เทเอาจากกาได้เลยเช่นกัน  ศาลาที่ทำแทนศาลาไม้ไผ่นี้ตั้งชื่อว่า ศาลาก้อนเส้าเตาไฟ  โดยทำซุ้มเล็กๆ กันน้ำฝนเปียกก้อนเส้าด้วย และทุกวันก็ก่อไฟแล้วตั้งกาน้ำไว้เลย



ในศาลามีเตาไฟก้อนเส้า                            ก่อไฟกันยุงและต้มกาน้ำ

♣หากท่านมีโอกาสขึ้นไปเที่ยวที่สวนห้วยผึ้งจันทน์ผา ก็เชิญลองชิมชา หรือกาแฟ ที่ต้มน้ำร้อนด้วยกาแบบโบราณ จากไฟฟืนเตาก้อนเส้า จะได้รสชาติธรรมชาติไปอีกแบบ....เชิญครับยินดีต้อนรับทุกท่าน ช่วงนี้ฝนตก ทางเข้าสวนลำบากเพราะชาวสวนหอมเริ่มไถที่ ใช้รถไทยแลนด์เข้าออก ทำให้ทางเละมาก ถ้าจะเข้าไปสวนก็ให้จอดรถไว้ที่วัด แล้วโทรบอกก่อน จะใช้รถจี๊บออกมารับ  หมายเลยโทรศัพท์ของผม 0813795907  ของแม่บ้าน คุณจำเนียร 0869284180 เบอร์ผมอาจจะติดต่อยากหน่อยเพราะขณะทำงานไม่ได้พกโทรศัพท์ติดตัว ครับ

เมื่อฝนมาแบบพายุฤดูร้อน...ถล่มตลาดผลไม้หัวดง ลับแล

♣ระยะนี้เปิดวิทยุชุมชน คลื่นไหนก็ได้ยินเสียงเพลง”จับกบ”  เป็นเพลงของใครไม่ทราบแต่ ทำนอง สำเนียงร้องเหมือนคนชนเผ่าร้อง  เนื้อเพลงท่อนแรก “ฟ้าครึ้ม ๆ ฝนมันก็ตก....”  ชาวบ้านทุกชุมชน ทุกหมู่บ้านชอบฟัง เหมือนประชด เพราะรอฟ้าฝน ไม่ตกสักที  ผมก็ชอบฟังเป็นเพลงที่แปลก   แทนที่จะสร้างสรรค์เพียงเนื้อร้อง แต่เขาสร้างสรรค์สำเนียง ทำนองด้วย

บ้านที่ตลาดหัวดง

♣และแล้ววันที่รอคอยก็มาถึง วันที่ 15 พฤษภาคม 2555 เวลาประมาณ 18 นาฬิกา จากท้องฟ้าที่สลัว ๆ อากาศร้อนมาก ๆ  ก็เกิดพายุฤดูร้อนพัดกระหน่ำอย่างรุนแรง พร้อมกับมีฝนตกอย่างหนัก ผลของลมพัดทำให้บ้านเรือนหมู่ที่ 2,3 ตำบลแม่พูล อำเภอลับแล จังหวัดอุตรดิตถ์ หลังคาเปิด สังกะสีปลิวว่อน บางส่วนของบ้านใกล้เคียงกับที่บ้านปลิวมาตกบนหลังคาบ้าน ทำให้กระเบื้องแตกหลายจุด สังกะสีบางแผ่นปลิวมาติดที่ประตู ลมพัดแรงทำให้ประตูหลุดจากราง ล้มใส่รถจี๊บคู่ชีพเสียหายเล็กน้อย  รถอีกคันโดนเศษไม้ปลิวใส่ ไม่เสียหายแต่เศษไม้ตกกองกอยู่ข้าง ๆ หลายแผ่น  เศษไม้ สังกะสีไม่รู้ว่ามาจากบ้านไหน มากองอยู่หน้าบ้าน และข้างบ้านหลายสิบแผ่น บางบ้านก็โดนต้นไม้ใหญ่ล้มใส่

รถคู่ชีพโดนประตูหน้าบ้านล้มใส่ (ภาพนี้ถ่ายขณะจอดอยู่ที่บ้านสวน)

♣พอลมสงบได้ออกไปสำรวจดูบ้านใกล้ ๆ มืดแล้ว โชคดีที่ไฟดับเป็นพัก ๆ พอฝนสงบ ลมสงบไฟฟ้าก็มาเลยมีแสงสะว่าง บ้านที่เสียหายหนัก ๆ ที่หลังคาเปิดเกือบทั้งหลัง ก็จะลำบากเรื่องที่หลับที่นอน ก็เลยเอากุญแจบ้านเช่า ที่ว่างอยู่ให้และบอกว่าถ้านอนไม่ได้ก็ให้เข้าไปนอนที่บ้านเช่าของผม

บ้านติดกันหลังคาเปิดบางส่วน

นี่ก็อีกหลัง หลังคาเปิด ฝ้าไม้ทลุ

♣เช้าวันที่ 16 พฤษภาคม 2555 เวลา 5 นาฬิกา รีบออกไปสำรวจบ้านสวนห้วยผึ้ง  โชคดีไม่มีอะไรเสียหาย มีทุเรียนหมอน หลง สุกหล่น 2-3 ลูกรีบเก็บแล้วรีบกลับมาบ้านสำรวจความเสียหายของบ้านพบว่า หลังคารั่วหลายจุด น้ำเข้าตรงห้องพระมากที่สุด กระเบื้องแตกประมาณ 10 กว่าแผ่น สายเคเบิ้ลขาด  รีบตามช่าง กลัวว่าถ้าฝนตกซ้ำก็จะเสียหายมากขึ้น

♣ตลาดผลไม้ยังคงมีวางจำหน่ายปกติ ทั้ง ๆ บางร้านก็โดนพายุพัดหลังคาเปิดหลายร้านเหมือนกัน ฉะนั้นท่านที่มาซื้อทุเรียน ก็อย่าลืมให้กำลังกับแม่ค้า และชาวบ้านที่เสียหายด้วย โดยสอบถามว่าบ้านถูกลมพัดพังหรือเปล่า ถ้าเขาโดนลมพัดบ้านเสียหายก็ช่วยซื้อทุเรียนเขานั่นแหละครับ เป็นการช่วยเหลือที่ดีที่สุดแล้ว

กองไม้ สังกะสี ปลิวมารวมกันที่หน้าบ้าน (มีกองอยู่ข้างบ้านอีก)

♣ฝนที่ทุกคนรอคอย ว่าเมื่อไหร่นอจะตกเสียที  นอกจากจะให้ประโยชน์แล้ว โทษที่มากับฝนปีนี้ค่อนข้างรุนแรง เพราะอะไรหรือครับ... ก็เพราะมนุษย์ที่สร้างมลภาวะเพิ่มขึ้นเรื่อย ๆ ถ้าทุกคนลดการสร้างมลภาวะ คิดว่าความร้อนของโลกไม่เปลี่ยนแปลงมากนัก ความผิดปกติของดินฟ้าอากาศก็คงไม่ขนาดนี้  ......